Xác định thời điểm mở thừa kế và ý nghĩa của việc xác định thời điểm mở thừa kế?

1. Thời điểm mở thừa kế:

– Theo quy định tại khoản 1 điều 611 BLDS 2015 thì thời điểm mở thừa kế được xác định trong 2 trường hợp:

+ Trường hợp người chết về mặt sinh học (chết thực tế) thì thời điểm mở thừa kế đối với di sản do người đó để lại là thời điểm người đó chết.

+ Trường hợp 1 người chết về mặt pháp lý (bị tuyên bố là đã chết) thì thời điểm mở thừa kế đối với di sản do người đó để lại là ngày chết của người đó được Tòa án có thẩm quyền xác định cụ thể trong quyết định tuyên bố người đó đã chết.

2. Ý nghĩa của việc xác định thời điểm mở thừa kế

– Xác định chính xác di sản thừa kế của người chết để lại. Trong thực tế, tài sản mà người lập di chúc định đoạt trong di chúc có thể khác với tài sản mà họ để lại sau khi chết, bởi lẽ, từ thời điểm 1 người lập di chúc cho đến khi người đó chết thường là một khoảng thời gian tương đối dài và trong khoảng thời gian đó, có thể có nhiều tài sản của người lập di chúc vì nhiều nguyên nhân khác nhau có thể bị tiêu hủy, mất mát nhưng người lập di chúc vẫn giữ nguyên di chúc mà không xác định lại tài sản được định đoạt trong di chúc. Ngoài ra trong thực tế thời điểm mở thừa kế và thời điểm phân chia di sản là khác nhau, thậm chí có những việc thừa kế sau một thời gian dài mới phân chia di sản, nên di sản có sự biến động do nhiều nguyên nhân khách quan hoặc chủ quan.

– Xác định thời điểm mở thừa kế là căn cứ để xác định thời điểm phát sinh quyền và nghĩa vụ của người thừa kế. Bởi theo quy định tại điều 636 BLDS 2015 thì kể từ thời điểm mở thừa kế, những người thừa kế có các quyền, nghĩa vụ tài sản do người chết để lại.

– Xác định thời điểm mở thừa kế là căn cứ để xác định thời điểm có hiệu lực của di chúc do người chết để lại.

– Xiệc xác định thời điểm mở thừa kế là căn cứ để xác định người thừa kế của người để lại di sản. Bởi lẽ, người thừa kế nếu là cá nhân thì cá nhân đó phải là người còn sống vào thời điểm mở thừa kế hoặc sinh ra và còn sống sau thời điểm mở thừa kế nhưng đã thành thai trước khi người để lại di sản chết. Nếu là cơ quan, tổ chức thì cơ quan, tổ chức đó phải còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế. Ngoài ra, những người có quyền thừa kế di sản của nhau mà chết cùng thời điểm thì họ cũng không được hưởng thừa kế di sản của nhau.

– Thời điểm mở thừa kế là căn cứ để xác định thời hạn, thời hiệu trong thừa kế.